DOSSIER
Artikelen
Nieuws en analyse over zelf-identificatie, de Transgenderwet en de juridische ontwikkelingen daaromheen.
Europees recht
Vakartikel plaatst genderzelfbeschikking in het internationaal privaatrecht
Een artikel in een Italiaans vaktijdschrift voor internationaal privaatrecht plaatst wetgeving voor genderzelfbeschikking in een lijn die begint bij de erkenning van een buitenlands adoptievonnis. Wij lazen de samenvatting en zetten er een kritische kanttekening bij.
4 oktober 2026
Recht en beleid
Amerikaans hof vernietigt bevel tot 'X' op geboorteakte — met een beroep op privacy
Een federaal hof van beroep in Boston heeft op 1 september 2026 een uitspraak vernietigd die Puerto Rico verplichtte een non-binaire 'X'-registratie op geboorteaktes toe te staan. De redenering is opvallend: omdat een 'X'-markering iemands non-binaire status onvermijdelijk prijsgeeft, ziet het hof in het belang van Puerto Rico bij privacybescherming een rationele grond voor het onderscheid.
29 september 2026
internationaal
EU-Hof verplicht lidstaten tot erkenning geslachtswijziging bij vrij verkeer
In de zaak Shipova (C-43/24) besliste het Hof van Justitie van de EU op 12 maart 2026 dat lidstaten het mogelijk moeten maken de geslachtsregistratie te wijzigen van eigen burgers die van het vrij verkeer gebruik hebben gemaakt — ook als de nationale wet daar geen ruimte voor biedt.
26 september 2026
Europese Unie
EU-strategie 2026-2030: zelfidentificatie zonder leeftijdsgrens, ook voor kinderen
De Europese Commissie wil lidstaten ondersteunen bij procedures voor juridische geslachtserkenning op basis van zelfbeschikking, "free from age restrictions". Wat de LGBTIQ+ Equality Strategy 2026-2030 precies zegt, wat zij niet regelt, en waarom zowel gender-kritische als LGBTIQ+-organisaties kritiek hebben.
25 september 2026
Verenigde Staten
Amerikaans Hooggerechtshof staat toe dat paspoorten het geboortegeslacht tonen, niet de zelfgekozen genderidentiteit
In Trump v. Orr besliste het Amerikaanse Hooggerechtshof op 6 november 2025 dat het ministerie van Buitenlandse Zaken paspoorten weer mag uitgeven op basis van geboortegeslacht, niet op basis van zelfidentificatie. De 'X'-markering verdwijnt en documenten die op zelfverklaring waren aangepast, worden bij vernieuwing teruggezet.
23 september 2026
Verenigde Staten
Kansas maakt zelfidentificatie op papier ongedaan: rijbewijs moet weer bij geboortegeslacht passen
De Amerikaanse staat Kansas verplicht sinds 26 februari 2026 dat het geslachtskenmerk op rijbewijs en geboorteakte overeenkomt met het geslacht bij geboorte. Eerder aangepaste documenten zijn ongeldig verklaard; de wet zelf bevat geen overgangstermijn.
23 september 2026
Internationaal
India schrapt zelfidentificatie: rechter grijpt niet in bij medische keuring
Het Indiase Hooggerechtshof weigert een spoedschorsing van de wet die zelfidentificatie van gender vervangt door een verplichte medische keuring. Wat de uitspraak betekent, en waarom het debat verder reikt dan India.
21 september 2026
Portugal
Portugese psycholoog over de vraag: wat is een vrouw?
De Portugese klinisch psycholoog Ana Durão schrijft op Genspect dat een gezonde cultuur de vraag "wat is een vrouw?" moet kunnen stellen. Zij vindt dat de klinische praktijk identiteitsgebonden lijden moet onderzoeken in plaats van het automatisch te bevestigen.
21 september 2026
Verenigd Koninkrijk
Britse Code of Practice: sekse in de wet blijft biologisch
Sinds 5 augustus 2026 mogen Britse dienstverleners trans personen weren uit single-sex ruimtes, op grond van een nieuwe EHRC-code die de Supreme Court-uitspraak For Women Scotland vertaalt naar de praktijk.
19 september 2026